Kết nối di sản, nghệ thuật và công nghệ Việt Nam – Hàn Quốc

Trong bối cảnh chuyển đổi số mở ra nhiều phương thức mới để bảo tồn và lan tỏa các giá trị văn hóa, hợp tác Việt Nam – Hàn Quốc được kỳ vọng sẽ tạo thêm cơ hội đưa di sản và nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với công chúng quốc tế, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Ngày 3/11, tại Hà Nội, Hội thảo Giao lưu văn hóa Việt Nam – Hàn Quốc với chủ đề Kết nối di sản, nghệ thuật và công nghệ đã được tổ chức, quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia, nghệ sĩ cùng đại diện cơ sở giáo dục, tổ chức văn hóa và doanh nghiệp công nghệ của hai nước. Chương trình do Unipath Training khởi xướng, phối hợp với Trường Đại học Dankook (Hàn Quốc) và Sàn Giao dịch Công nghệ – Kết nối đổi mới sáng tạo và Sáng tạo đại chúng tổ chức.

Di sản cần được kết nối bằng công nghệ

Theo ông Nguyễn Thiết Thắng, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược Quân sự, hội thảo không chỉ là một diễn đàn học thuật mà còn là bước đi thực chất trong tiến trình đưa quan hệ văn hóa Việt Nam – Hàn Quốc lên tầm chiến lược. Ông cho rằng trong bối cảnh chuyển đổi số, việc kết nối di sản, nghệ thuật và công nghệ là yêu cầu khách quan, đồng thời mở ra cơ hội để hai cộng đồng văn hóa đến gần nhau hơn.

Ở góc độ khoa học, chuyên gia Phạm Văn Thăng (Học viện Nghệ thuật Dân tộc Việt Nam) phân tích những đặc điểm nghệ thuật của âm nhạc truyền thống Việt Nam dưới góc nhìn âm nhạc học, qua đó làm nổi bật tính đa tầng của nghệ thuật dân gian trong đời sống văn hóa đương đại.

Các đại diện Hàn Quốc theo dõi các tiết mục nghệ thuật, văn hóa Việt Nam tại hội thảo ở Hà Nội
Các đại diện Hàn Quốc hào hứng với các tiết mục nghệ thuật, văn hóa Việt Nam. Ảnh: Báo Ngày Nay

Văn hóa số: cầu nối giữa di sản và công chúng trẻ

Một nội dung được thảo luận nhiều nhất tại hội thảo là chuyên đề về văn hóa số, với sự tham gia trao đổi của GS. Lee Geon-seok, Trưởng Khoa Âm nhạc Nghệ thuật của Trường Đại học Dankook, và TS. Nguyễn Đức Tài, Phó Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam, Giám đốc Trung tâm Công nghệ Văn hóa sáng tạo và Bản quyền số CTDC.

Các ý kiến tại phiên thảo luận đều thống nhất rằng công nghệ đang mở ra những cách hoàn toàn mới để tái hiện, lưu trữ và quảng bá di sản. Số hóa tư liệu, ứng dụng thực tế ảo hay khai thác các nền tảng số đều có thể giúp những giá trị văn hóa đến được với nhiều người hơn, vượt qua giới hạn về không gian và thời gian. Trong bối cảnh đó, thế hệ trẻ — nhóm công chúng quen thuộc với nội dung số và văn hóa đại chúng Hàn Quốc — là đối tượng mà di sản Việt cần chạm tới nhiều hơn nữa.

Hội thảo cũng đặt kinh nghiệm phát triển công nghiệp văn hóa của Hàn Quốc bên cạnh tiềm năng riêng của Việt Nam. Muốn biến văn hóa thành sản phẩm có sức cạnh tranh, chỉ có công nghệ là chưa đủ; cần sự phối hợp đồng bộ giữa nghiên cứu, sáng tạo nghệ thuật, đào tạo nhân lực và hoạt động của doanh nghiệp. Nói cách khác, di sản nên được nhìn như một nguồn lực sáng tạo: từ giá trị nguyên bản, có thể chuyển hóa thành những sản phẩm văn hóa mới, vừa giữ được bản sắc, vừa phù hợp với cách thưởng thức của công chúng hiện đại.

Chèo cổ, quan họ và hầu đồng trên sân khấu hội thảo

Bên cạnh các phiên thảo luận, sự kiện dành không gian trải nghiệm cho những tiết mục trình diễn nghệ thuật truyền thống như chèo cổ và quan họ — những biểu tượng văn hóa đặc sắc của vùng Kinh Bắc và đồng bằng Bắc Bộ.

Khán giả được thưởng thức ca khúc mang âm hưởng dân ca ví, giặm qua phần thể hiện của nghệ sĩ Minh Thông, tiết mục độc tấu sáo của GS. Lee Geon-seok, độc tấu đàn nhị của tài năng trẻ Vương Ngọc Hiếu đến từ Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, cùng phần trình diễn hát văn và diễn xướng hầu đồng. Trong đó, tiết mục hầu đồng tiếp tục giới thiệu đến đại biểu nét đặc sắc của Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt — di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO ghi danh năm 2016.

Thông qua các tiết mục này, chương trình không chỉ tôn vinh bản sắc nghệ thuật truyền thống mà còn gợi mở khả năng kết hợp giữa di sản với những hình thức biểu đạt đương đại. Đây được xem là hướng tiếp cận để nghệ thuật dân tộc có thêm cơ hội xuất hiện trên các sân khấu quốc tế và tiếp cận khán giả trẻ, trong đó có những công chúng vốn quen thuộc với văn hóa đại chúng Hàn Quốc.

Ba hướng hợp tác được ưu tiên

Từ các trao đổi chuyên môn và hoạt động biểu diễn, hội thảo tập trung vào chuyên đề Thảo luận hợp tác Việt Nam – Hàn Quốc và xác định ba hướng ưu tiên:

  • Phát triển hoạt động giao lưu văn hóa, nghệ thuật Việt Nam tại Hàn Quốc;
  • Phối hợp tổ chức các chương trình đào tạo dành cho nghệ sĩ và sinh viên;
  • Thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực văn hóa số.

Các bên cũng đặt ra yêu cầu tăng cường nghiên cứu chung về bảo tồn và phát huy giá trị di sản, trao đổi chuyên gia, nghệ sĩ, đồng thời xây dựng những sản phẩm văn hóa sáng tạo trên cơ sở ứng dụng công nghệ. Trong định hướng này, cơ sở giáo dục và viện nghiên cứu cung cấp nền tảng học thuật, chuyên môn; nghệ sĩ và tổ chức văn hóa đóng góp năng lực sáng tạo, thực hành; còn doanh nghiệp công nghệ tham gia phát triển giải pháp và chuyển hóa giá trị văn hóa thành những sản phẩm có khả năng tiếp cận thị trường.

Nguồn: Theo Báo Ngày Nay, bài của tác giả Ngọc Ánh đăng ngày 03/11/2026 — xem bài gốc tại ngaynay.vn. UniPath Training biên tập và đăng lại.

MessengerPhone